DIR Return Create A Forum - Home
---------------------------------------------------------
WebWar
HTML https://webwar.createaforum.com
---------------------------------------------------------
*****************************************************
DIR Return to: Αναρχισμ	...
*****************************************************
#Post#: 20310--------------------------------------------------
Η ΕΞΟΥΣΙΑ ΣΤ&#
927; FOUCAULT
By: mistermax Date: January 13, 2016, 3:58 pm
---------------------------------------------------------
Η ΕΞΟΥΣΙΑ
ΣΤΟ FOUCAULT
‘‘Θεωρώ ότι με
τον όρο
‘‘εξουσία’’
πρέπει
καταρχάς να
εννοούμε
την
πολλαπλότη`
4;α
των σχέσεων
δύναμης που
είναι
εμμενείς
στον τομέα
όπου
ασκούνται,
έχοντας
συγκροτησι^
5;κό
ρόλο στην
οργάνωσή
τους ͘ το
παιχνίδι
που μέσω
αδιάκοπων
αγώνων και
αντιπαραθέ`
3;εων
τις
μετασχηματ^
3;ζει,
τις
ενισχύει,
τις
αντιστρέφε_
3;
͘ τα
στηρίγματα
που αυτές οι
σχέσεις
δυνάμεων
βρίσκουν οι
μεν στις δε,
με τέτοιον
τρόπο ώστε
να
σχηματίζου_
7;
αλυσίδα ή
σύστημα ή,
αντιθέτως,
τις
ασυμφωνίες
ή τις
αντιφάσεις
που
απομονώνου_
7;
τις μεν από
τις δε ͘ τις
στρατηγικέ`
2;,
τέλος, όπου
επενεργούν,
και των
οποίων το
γενικό
σχεδιάγραμ_
6;α
ή η θεσμική
αποκρυστάλ_
5;ωση
υλοποιούντ^
5;ι
στους
κρατικούς
μηχανισμού`
2;,
στην εκφορά
του νόμου,
στις
κοινωνικές
ηγεμονίες……Η
εξουσία δεν
είναι
θεσμός, δεν
είναι δομή,
δεν είναι
κάποια
δύναμη με
την οποία
κάποιοι θα
είχαν
προικιστεί
͘ είναι το
όνομα που
αποδίδουμε
σε μια
σύνθετη
στρατηγική
κατάσταση
εντός μιας
δεδομένης
κοινωνίας.’’
ΤΙ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ
Η ΕΞΟΥΣΙΑ
Ο Foucault πίστευε
ότι μέχρι
την εποχή
του δεν είχε
διατυπωθεί
κάποια
θεωρία για
την ίδια την
εξουσία,
αλλά
θεωρίες που
εστίαζαν
στη νομική
υπόστασή
της (με
έντονο το
κατασταλτι_
4;ό
στοιχείο),
στο κράτος
και τους
νόμους
δηλαδή.
Δινόταν
κυρίως
σημασία
στην
εξουσία ως
ανώτατη
αρχή, κάτι
που θα
μπορούσε να
χαρακτηρισ`
4;εί
ένα είδος
νομικής
‘‘μοναρχίας’’
(όπως λέει
και ο ίδιος
‘‘το κεφάλι
του βασιλιά
δεν κόπηκε
ποτέ’’). Η
εξουσία,
όμως, δεν
είναι ένα
σύνολο
θεσμών και
μηχανισμών
που
εξασφαλίζο`
5;ν
την υποταγή
σ’ ένα κράτος
ούτε ένα
σύστημα
κυριαρχίας
που
ασκείται
από ένα
στοιχείο ή
μια ομάδα σ’
ένα άλλο
στοιχείο ή
μια άλλη
ομάδα.
Αντίθετα, η
ανώτατη
αρχή του
κράτους, ο
νόμος και το
σύστημα
κυριαρχίας
αποτελούν
καταληκτικ^
1;ς
μορφές της
εξουσίας κι
όχι την πηγή
της.
ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η
ΕΞΟΥΣΙΑ
Σημαντικό
είναι να
επισημανθε^
3;
ότι η
εξουσία δεν
είναι κάτι
εξωτερικό
προς άλλους
τύπους
κοινωνικών
σχέσεων(οικ	
59;νομικές
διαδικασίε`
2;,
σχέσεις
γνώσης,
σχέσεις
φύλου), αλλά
εμπεριέχετ^
5;ι
σ’ αυτές. Οι
σχέσεις
εξουσίας
δεν ανήκουν
στην
υπερδομή,
αλλά εκεί
όπου
λειτουργού_
7;,
έχουν έναν
άμεσα
παραγωγικό
ρόλο. Η
εξουσία,
λοιπόν, δεν
ανήκει σε
συγκεκριμέ_
7;ες
ομάδες,
άτομα,
θεσμούς ή
φορείς, αλλά
αποτελεί
ένα δίκτυο
σχέσεων που
διαπερνά
ολόκληρο
τον
κοινωνικό
ιστό. Γι’ αυτό
και δεν
μπορεί να
εξηγηθεί η
ύπαρξη
κεντρικών
μηχανισμών
εξουσίας, αν
δεν
εξεταστούν
πρώτα οι
ειδικοί
μηχανισμοί
που διέπουν
τις σχέσεις
εξουσίας
στη βάση της
κοινωνίας.
Η ΕΞΟΥΣΙΑ
ΠΡΟΕΡΧΕΤΑΙ
ΑΠΟ ΤΑ ΚΑΤΩ
Μια ακόμα
σημαντική
παρατήρηση
του Foucault είναι
ότι η
εξουσία
προέρχεται
από τα κάτω :
‘‘….δεν
υπάρχει, στη
βάση των
σχέσεων
εξουσίας,
και ως
γενική
μήτρα, μια
δυαδική και
σφαιρική
αντίθεση
ανάμεσα σε
κυρίαρχους
και
κυριαρχούμ^
9;νους,
στο πλαίσιο
μιας
δυαδικότητ^
5;ς
που θα
διαδιδόταν
από πάνω ως
κάτω, και σε
ολοένα και
πιο
περιορισμέ_
7;ες
ομάδες
μέχρι τα
έγκατα του
κοινωνικού
σώματος.’’ Η
εξουσία,
λοιπόν, δεν
αφορά σε
κοινωνικά
δίπολα, όπου
το ένα
κυριαρχεί,
αλλά
αποτελεί
μια μορφή
δράσης
ατόμων ή
ομάδων που
δημιουργεί
συγκεκριμέ_
7;ες
συμπεριφορ^
1;ς.
Ενυπάρχει
σε κάθε
ανθρώπινη
σχέση και
δεν
αποτελεί
προνόμιο
της
κυρίαρχης
τάξης. Οι
σχέσεις
εξουσίας
είναι
πολλαπλές
χωρίς μια
σταθερή και
συγκεκριμέ_
7;η
υπόσταση
και τα
υποκείμενα
που
μετέχουν σ’
αυτές τις
σχέσεις δεν
έχουν μια
σταθερή
συμμετοχή.
Άρα, η
εξουσία δεν
αποτελεί
μια
συγκεκριμέ_
7;η
μορφή
δύναμης που
κάποιοι
νέμονται
προς το
συμφέρον
τους. Δεν
είναι κάτι
που
επιβάλλετα_
3;
͘ αντίθετα
ασκείται.
Δεν
αποτελεί
μια αμιγώς
αρνητική
δύναμη,
γιατί έτσι
δεν θα
μπορούσε να
λειτουργήσ^
9;ι
και να γίνει
αποδεκτή.
ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΑ
ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ]
2;Α
ΤΗΣ
ΕΞΟΥΣΙΑΣ
Στη θέαση
της
εξουσίας ως
αρνητικής
δύναμης
λανθάνει
μια νομική
αντίληψη. Αν
η εξουσία
ήταν μόνο
κατασταλτι_
4;ή
θα ήταν τότε
πολύ
εύθραυστη.
Ίσα ίσα, αυτό
που την
κάνει
ισχυρή
είναι ότι
αποτελεί
ένα
παραγωγικό
πλέγμα που
διαπερνά
ολόκληρη
την
κοινωνία
και
δημιουργεί
νοήματα,
γνώση,
επιθυμία,
λόγο. ‘‘Στην
πραγματικό`
4;ητα,
η εξουσία
παράγει,
παράγει
κάτι το
πραγματικό,
παράγει
τομείς
αντικειμέν`
9;ν
και
τελετουργί^
9;ς
αλήθειας. Η
εξουσία
παράγει την
πραγματικό`
4;ητα.’’
ΣΧΕΣΗ
ΕΞΟΥΣΙΑΣ-ΒΙ	
13;Σ
Μια άλλη
πτυχή της
φουκωικής
ανάλυσης
των σχέσεων
εξουσίας
είναι ότι
αυτές δεν
είναι
βίαιες. Η βία
περιγράφει
σχέσεις
δουλείας
που σκοπό
έχουν να
αφανίσουν
το
υποκείμενο,
ενώ
αντίθετα η
εξουσία
διαμορφώνε_
3;
και
συγκροτεί
το
υποκείμενο
παράγοντας
συγκεκριμέ_
7;ες
συμπεριφορ^
1;ς.
ΕΞΟΥΣΙΑ ΚΑΙ
ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ
Κάτι που
σίγουρα
πρέπει να
αναφερθεί
είναι ‘‘ότι
εκεί όπου
υπάρχει
εξουσία
υπάρχει
αντίσταση
και ότι
ωστόσο, ή
μάλλον γι’
αυτό
ακριβώς, η
αντίσταση
δεν
βρίσκεται
ποτέ σε θέση
εξωτερικότ_
1;τας
προς την
εξουσία….Οι
σχέσεις
εξουσίας
δεν μπορούν
να υπάρξουν
παρά σε
συνάρτηση
με μια
πολλαπλότη`
4;α
σημείων
αντίστασης,
τα οποία
παίζουν
μέσα στις
σχέσεις
εξουσίας το
ρόλο του
αντιπάλου,
του στόχου,
του
στηρίγματο`
2;,
της
προεξοχής
για μια λαβή.
Επομένως,
δεν υπάρχει
σε σχέση με
την εξουσία
ένας τόπος
της μεγάλης
Άρνησης
–ψυχή της
εξέγερσης,
εστία όλων
των
ανταρσιών,
καθαρός
νόμος του
επαναστατι_
4;ού
στοιχείου.
Αλλά
υπάρχουν
αντιστάσει`
2;,
στον
πληθυντικό,
με
ιδιαίτερα
κάθε φορά
χαρακτηρισ`
4;ικά.’’
Οι
αντιστάσει`
2;
αυτές
λειτουργού_
7;
με τρόπο
άτακτο,
δημιουργών`
4;ας
διαιρέσεις
και
ομαδοποιήσ^
9;ις,
καθώς
επηρεάζουν
τα ίδια τα
άτομα
(κάποιες
φορές
μπορεί
παρόλα αυτά
όντως να
μιλάμε για
μεγάλες
ριζικές
τομές, για
δυαδικούς
και
συμπαγείς
διαχωρισμοa
3;ς).
Όπως οι
σχέσεις
εξουσίας
αποτελούν
ένα πυκνό
πλέγμα που
διαπερνά το
κοινωνικό
σώμα, έτσι
και οι
αντιστάσει`
2;
διαπερνούν
τις
κοινωνικές
διαστρωματa
4;σεις
και τις
ατομικές
μονάδες.
Όπως επίσης
το κράτος
συνιστά τη
θεσμική
ολοκλήρωση
των σχέσεων
εξουσίας,
έτσι και η
στρατηγική
κωδίκευση
των
αντιστάσεω_
7;
καθιστά
εφικτή μια
επανάσταση.
Πάντως για
τον Foucault δεν
μπορεί να
υπάρξει μια
κοινωνία
χωρίς
σχέσεις
εξουσίας. Η
εξουσία
υπάρχει
εφόσον
υπάρχουν
αντίρροπες
δυνάμεις
που
μάχονται
μεταξύ τους
και ποτέ δεν
μπορεί να
υπάρξει μια
οριστική
νίκη, καθώς
πάντα θα
υπάρχει ένα
πεδίο που
δεν θα έχει
προσδιορισ`
4;εί
από τη
εξουσία.
Η ΕΞΟΥΣΙΑ
ΕΣΤΙΑΖΕΙ
ΠΛΕΟΝ ΣΤΟ
ΣΩΜΑ
Τέλος, είναι
σημαντικό
να
επισημανθε^
3;
ότι η
σύγχρονη
εξουσία
εστιάζει
στο σώμα.
Εγκαθιδρύο_
7;ται
νέες μορφές
ελέγχου και
πειθαρχίας
που
εστιάζουν
στο ίδιο το
ανθρώπινο
σώμα, το
οποίο
γίνεται
αντικείμεν_
9;
γνώσης,
επενδύεται
πολιτικά
και
κατασκευάζ^
9;ται
από το
πλέγμα
εξουσιών
που
ασκούνται σ’
αυτό, οι
οποίες και
εστιάζουν
στο πώς το
ανθρώπινο
σώμα θα
γίνει
περισσότερ_
9;
παραγωγικό
και χρήσιμο
οικονομικά.
Το σώμα μ’
άλλα λόγια
πολιτικοπο_
3;είται
και ο
έλεγχός του
αποτελεί το
θεμέλιο της
σύγχρονης
εξουσίας.
Κατάληψη Libertatia
*****************************************************